Nếu chủ động ăn uống đúng cách, chị em có thể phòng được bệnh lạc nội mạc tử cung hoặc giảm thiểu ảnh hưởng do bệnh gây ra. 

Chế độ ăn uống là một phần quan trọng của cuộc sống. Sức khỏe của bạn cũng phụ thuộc rất nhiều vào những gì bạn ăn. Nếu chọn các thức ăn lành mạnh, bạn hoàn toàn có thể phòng được bệnh tật, bao gồm cả các bệnh liên quan đến sức khỏe sinh sản. 

Chắc chắn bạn đã từng nghe nhiều đến việc ăn uống lành mạnh, đặc biệt là ăn để giảm cân. Nhưng bạn có biết rằng bạn cũng hoàn toàn có thể phòng bệnh phụ khoa, cụ thể là bệnh lạc nội mạc tử cung nhờ ăn uống đúng cách. 

Lạc nội mạc tử cung là một rối loạn phổ biến gây ảnh hưởng không nhỏ đến nữ giới trong độ tuổi sinh sản. Nó xảy ra khi lớp mô nội mạc tử cung bình thường (lớp niêm mạc của tử cung) phát triển bên ngoài tử cung. Điều này có nghĩa là mô đặt không đúng chỗ có thể phát triển ở bất cứ nơi nào trong ổ bụng. 

Ở một số phụ nữ, lạc nội mạc tử cung có thể có chỉ là một vài mô đơn lập, không lan rộng hoặc phát triển, trong khi ở những người khác, lạc nội mạc tử cung có thể lây lan khắp xương chậu và ảnh hưởng đến khả năng sinh sản, thậm chí gây vô sinh nếu không được điều trị hiệu quả. 

Nhưng chị em cũng không nên lo lắng quá vì nếu chủ động trong ăn uống, chị em có thể phòng được bệnh lạc nội mạc tử cung hoặc giảm thiểu ảnh hưởng do bệnh gây ra. 

1. Uống đủ nước 

Uống đủ nước mỗi ngày là việc không thể thiếu với bất kì ai. Uống nước có tác dụng thải các tạp chất trong cơ thể ra ngoài theo đường tiểu để làm sạch hệ tiêu hóa và tuần hoàn. Bạn nên uống nhiều nước lọc và giảm các loại đồ uống có đường như nước trái cây ngọt, cà phê có đường và nước soda... 

Đây là cách đơn giản nhưng có tác dụng điều trị viêm nội mạc tử cung một cách tự nhiên. Chính nhờ nước làm sạch hệ thống và cung cấp đủ nước cho cơ thể mà các cơ quan trong cơ thể mới hoạt động tốt, tránh được tình trạng các lớp niêm mạc tử cung bị bong ra mà không tan, đóng cục và đi lạc vào ổ bụng gây lạc nội mạc tử cung. 

2. Ăn trái cây và rau quả tươi, lành mạnh 

Ăn trái cây tươi và rau quả là một cách tuyệt vời để điều trị lạc nội mạc tử cung tự nhiên. Các loại rau lá xanh và trái cây có màu sậm thường tốt hơn cả vì chúng chứa nhiều chất chống ôxy hóa và vitamin mà cơ thể cần. 

Các vitamin và chất chống ôxy hóa này có tác dụng lọc máu và thải tạp chất ra ngoài cơ thể, giữ cho máu và cơ thể khỏe mạnh. Ăn nhiều trái cây và rau quả tươi có hiệu quả trong việc làm giảm các phản ứng để tạo estrogen trong cơ thể, cân bằng hormone trong cơ thể và giảm nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung hoặc làm cho tình trạng bệnh dễ chịu, nhanh khỏi hơn. 

3. Chọn các thực phẩm giàu protein 

Ăn ít chất béo và lựa chọn thực phẩm giàu protein như thịt cá, thịt gà... cũng là một cách để phòng bệnh lạc nội mạc tử cung. 

Protein (chất đạm) là thành phần dinh dưỡngquan trọng nhất cấu tạo nên các bộ phận của cơ thể, có tác dụng cung cấp năng lượng cho cơ thể. Chúng có mặt trong thành phần nhân và chất nguyên sinh của các tế bào. Để các tế bào trong cơ thể khỏe mạnh, việc cung cấp protein cho chúng là cần thiết. 

Các thực phẩm giàu protein còn góp phần duy trì sự cân bằng của các hormone trong cơ thể, nhờ đó giảm được tình trạng rối loạn nội tiết ở nữ giới và nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung cũng được hạn chế. Các thực phẩm giàu protein có thể kể đến như thịt nạc, cá, thịt gia cầm, các thực phẩm chế biến từ bơ sữa, lạc, các sản phẩm chế biến từ đậu tương... 

4. Loại bỏ thực phẩm giàu chất béo 

Các loại thực phẩm chiên ran, đồ ăn nhanh... thường rất giàu chất béo và không có lợi cho sức khỏe của bạn, đặc biệt là sức khỏe sinh sản. Nếu ăn nhiều những thực phẩm này, bạn sẽ nhanh chóng tăng cân và bị béo phì. 

Béo phì hay thừa cân là một trong những nguyên nhân gây ra tình trạng mỡ tích trữ trong cơ thể khá lớn. Điều này có thể làm tăng estrogen trong máu, làm mất cân bằng nội tiết và tác động đến dòng chảy của kinh nguyệt. Từ đó, lượng nội mạc tử cung cũng tăng lên theo và dẫn đến triệu chứng lạc nội mạc tử cung.

Xem tiếp…

Lạc nội mạc tử cung là tình trạng nội mạc tử cung, niêm mạc tử cung phát triển không đúng vị trí, thay vào đó nó bám vào buồng trứng, ruột, sau tử cung hay bàng quang... ảnh hưởng đến sức khỏe của chị em. 

Lạc nội mạc tử cung là một trong các nguyên nhân hàng đầu gây hiếm muộn ở nữ giới dù không phải 100% bị bệnh là vô sinh. Bệnh chỉ có thể được phát hiện và chẩn đoán thông qua hình ảnh chụp cộng hưởng từ hoặc siêu âm để xác định sự tăng trưởng bất thường của nội mạc tử cung. 

Cũng giống như nhiều bệnh khác, bệnh lạc nội mạc tử cung vẫn có thể bị hiểu lầm bởi không phải chị em nào cũng nắm được các vấn đề liên quan đến bệnh này. 

1. Lạc nội mạc tử cung chỉ gặp ở phụ nữ trong độ tuổi 20-30 

Tất cả phụ nữ có kinh nguyệt đều có thể có nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung. Nhiều người bị bệnh nhưng không có triệu chứng cụ thể, không đi khám nên không biết mình bị bệnh. Một số giả thuyết cho rằng nguyên nhân là do dòng chảy của mô kinh nguyệt (ngược dòng kinh nguyệt) chảy vào bụng và vùng xương chậu sau đó gây ra sự tăng trưởng bất thường. 

2. Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung thường chỉ đau trong kì kinh nguyệt 

Không chỉ gặp các cơn đau trong chu kì kinh nguyệt, những phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung có thể phải chịu đựng những cơn đau trong lúc giao hợp, vận động mạnh... Các cơn đau thường xuất hiện ở bụng hoặc vùng chậu... Trong trường hợp đau quá không chịu đựng được, bạn có thể tham khảo tư vấn của bác sĩ để được dùng thuốc giảm đau thích hợp.

3. Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung không thể bổ sung estrogen sau mãn kinh hoặc sau khi cắt bỏ tử cung 

Dùng estrogen để giảm các triệu chứng mãn kinh sẽ không kích hoạt sự phát triển lạc nội mạc tử cung. Vì vậy, phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung nếu thấy xuất hiện các triệu chứng nóng bừng người, khô âm đạo khi mãn kinh vẫn có thể bổ sung estrogen như bình thường. 

Thậm chí nếu không may phải cắt bỏ cổ tử cung, để ổn định nội tiết tố cho cơ thể, chị em vẫn có thể bổ sung estrogen mà không lo bệnh lạc nội mạc tử cung trầm trọng hơn. 

4. Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung luôn có chu kì kinh nguyệt kéo dài và ra nhiều máu 

Trên thực tế, nếu bạn thấy chu kì kinh nguyệt kéo dài và ra nhiều máu thì rất có thể liên quan đến tình trạng lạc nội mạc trong cơ tử cung - một dạng lạc nội mạc tử cung. Khi bị lạc nội mạc trong cơ thử cung, các nội mạc xâm nhập vào thành tử cung thay vì ở bên ngoài tử cung. 

Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung có thể gặp rắc rối với kì kinh nguyệt nhưng ít khi khiến chu kì kinh nguyệt kéo dài và ra nhiều máu. 

5. Phụ nữ bị lạc nội mạc tử cung thường vô sinh 

Đúng là phụ nữ với endometriosis có nguy cơ vô sinh cao nhưng nhiều phụ nữ bị lạc nội mạc tử vẫn có thể có con dễ dàng. Trong thực tế, nhiều phụ nữ bị lạc nội mạc tử thậm chí không biết mình bị bệnh. 

Nếu bạn biết mình bị lạc nội mạc tử cung, tốt nhất bạn nên điều trị bệnh trước khi quyết định có thai để giảm thiểu nguy cơ bệnh ảnh hưởng đến khả năng thụ thai cũng như thai nhi sau khi hình thành. Điều đó có nghĩa là bạn có thể dùng biện pháp tránh thai nội tiết tố hoặc đặt vòng. Bạn nên đi khám thường xuyên để được các bác sĩ tư vấn cụ thể nhất.

Xem tiếp…

Điều trị lạc nội mạc tử là điều cần thiết, hoặc đơn giản hơn bạn có thể thay đổi lối sống như chế độ ăn uống và thói quen tập thể dục cũng rất có ích để giảm sự đau đớn. 

Tập thể dục giúp đỡ đau khi bị Lạc nội mạc tử cung

  

Bằng cách hạ thấp mức độ estrogen trong cơ thể và viêm vùng chậu, tập thể dục thường xuyên có thể giúp ngăn chặn sự phát triển sớm của viêm màng trong dạ con. 

Và đã có nghiên cứu đối với những người đã chẩn đoán bị lạc nội mạc tử cung, tập thể dục cường độ cao có thể giúp giảm thiểu một số các triệu chứng tồi tệ nhất của tình trạng này. 

Chạy bộ và đạp xe là hai lựa chọn giúp giảm estrogen tuyệt vời. Thậm chí 20 đến 30 phút đi bộ mỗi ngày cũng làm tăng lưu lượng máu đến xương chậu, do đó làm giảm kích thích tố viêm đau do lạc nội mạc tử cung. 

Tập Yoga nhẹ nhàng cũng cho thấy làm căng các mô xương chậu và cơ bắp, giúp thư thái, giảm căng thẳng, từ đó sẽ giảm viêm. 

Chế độ ăn dành cho người Lạc nội mạc tử cung

Đối với bất kỳ bệnh gì, biết và thực hiện chế độ ăn uống đúng cách sẽ tạo sự khác biệt đáng kể trong việc chăm sóc cơ thể. Mặc dù chúng ta vẫn chưa có thuốc chữa lạc nội mạc tử cung, chúng ta cũng nên hiểu làm thế nào để đáp ứng bệnh tốt nhất và những nguyên nhân nào khiến triệu chứng bệnh nặng thêm. 

Tiến sĩ Elizabeth S. Morgan, đến từ Trung tâm Y Tế Phụ nữ Carolinas HealthCare nói: "Cần phải lựa chọn các loại thực phẩm giúp làm dịu các triệu chứng và tránh làm cho chúng bị trầm trọng thêm" 

Hãy dùng các loại thực phẩm: 

- Axit béo omega-3 (cá hồi, quả óc chó, hạt lanh) 

- Các loại thực phẩm giàu chất xơ (quả mâm xôi, đậu navy, hạnh nhân) 

- Các loại rau (cải xoăn, cải bắp, súp lơ) 

Hạn chế những loại thực phẩm: 

- Thịt và các sản phẩm từ bơ sữa - Lúa mì và đường (hoặc các loại thực phẩm tinh chế khác) 

- Rượu và cafein 

Nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể bị lạc nội mạc tử cung, hãy đi khám và điều trị theo chỉ định của bác sĩ.

Xem tiếp…

Điều trị lạc nội mạc tử cung thật đơn giản với chế độ ăn và tập luyện. Thực tế thay đổi lối sống đơn giản về chế độ ăn uống và thói quen tập thể dục thói quen rất có ích để giảm sự đau đớn, đôi khi gây suy nhược như đau dữ dội vùng chậu, đau bụng kinh và đau khi đi tiêu. 

Tập thể dục giúp đỡ đau khi bị 

Lạc nội mạc tử cung Bằng cách hạ thấp mức độ estrogen trong cơ thể và viêm vùng chậu, tập thể dục thường xuyên có thể giúp ngăn chặn sự phát triển sớm của viêm màng trong dạ con. 

Và đã có nghiên cứu đối với những người đã chẩn đoán bị lạc nội mạc tử cung, tập thể dục cường độ cao có thể giúp giảm thiểu một số các triệu chứng tồi tệ nhất của tình trạng này. 

Chạy bộ và đạp xe là hai lựa chọn giúp giảm estrogen tuyệt vời. Thậm chí 20 đến 30 phút đi bộ mỗi ngày cũng làm tăng lưu lượng máu đến xương chậu, do đó làm giảm kích thích tố viêm đau do lạc nội mạc tử cung. Tập Yoga nhẹ nhàng cũng cho thấy làm căng các mô xương chậu và cơ bắp, giúp thư thái, giảm căng thẳng, từ đó sẽ giảm viêm.

Chế độ ăn dành cho người lạc nội mạc tử cung 

Đối với bất kỳ bệnh gì, biết và thực hiện chế độ ăn uống đúng cách sẽ tạo sự khác biệt đáng kể trong việc chăm sóc cơ thể. Mặc dù chúng ta vẫn chưa có thuốc chữa lạc nội mạc tử cung, chúng ta cũng nên hiểu làm thế nào để đáp ứng bệnh tốt nhất và những nguyên nhân nào khiến triệu chứng bệnh nặng thêm. 

Tiến sĩ Elizabeth S. Morgan, đến từ Trung tâm Y Tế Phụ nữ Carolinas HealthCare nói: "Cần phải lựa chọn các loại thực phẩm giúp làm dịu các triệu chứng và tránh làm cho chúng bị trầm trọng thêm" 

Hãy dùng các loại thực phẩm: 

- Axit béo omega-3 (cá hồi, quả óc chó, hạt lanh) 

- Các loại thực phẩm giàu chất xơ (quả mâm xôi, đậu navy, hạnh nhân) 

- Các loại rau (cải xoăn, cải bắp, súp lơ) 

Hạn chế những loại thực phẩm: 

- Thịt và các sản phẩm từ bơ sữa 

- Lúa mì và đường (hoặc các loại thực phẩm tinh chế khác) 

- Rượu và cafein 

Nếu bạn nghĩ rằng bạn có thể bị lạc nội mạc tử cung, hãy đi khám và điều trị theo chỉ định của bác sĩ. 

Hoài Thanh Medical News Magazine

Xem tiếp…

Lạc nội mạc tử cung là một rối loạn ở dải mô nội mạc tử cung phát triển ra bên ngoài tử cung (nội mạc tử cung cấy ghép) thường gây đau. Lạc nội mạc tử phổ biến nhất tại buồng trứng, ruột hoặc các mô lót khung xương chậu. 

Trong một vài trường hợp hiếm, mô nội mạc tử cung có thể lan rộng ra ngoài khu vực xương chậu. Lạc nội mạc tử có thể gây đau hoặc đau nghiêm trọng, đặc biệt là trong chu kỳ kinh nguyệt. Vấn đề về sinh sản cũng có thể bị ảnh hưởng do vấn đề này. 

Các triệu chứng do lạc nội mạc tử cung 

Các triệu chứng chính của lạc nội mạc tử cung là: 

- Đau vùng chậu, thường gắn liền với thời kỳ kinh nguyệt.

- Đau bụng dữ dội trong kỳ kinh nguyệt hơn so với đau bụng kinh thông thường. Sự đau đớn tăng dần theo thời gian 

Các dấu hiệu và triệu chứng của lạc nội mạc tử phổ biến có thể bao gồm: 

Đau bụng kinh: Đau vùng chậu và đau bụng có thể bắt đầu trước và kéo dài nhiều ngày trong chu kỳ kinh nguyệt và có thể bao gồm đau thắt lưng 

- Đau khi quan hệ tình dục 

- Đau khi đi tiêu hoặc đi tiểu trong kỳ kinh nguyệt 

- Chảy máu quá nhiều trong kỳ kinh nguyệt hoặc chảy máu giữa chu kỳ (rong kinh) 

- Vô sinh: trường hợp lạc nội mạc tử đầu tiên được phát hiện ở một số phụ nữ đang điều trị vô sinh. 

- Các triệu chứng khác: mệt mỏi, tiêu chảy, táo bón, đầy hơi hoặc buồn nôn, đặc biệt là trong thời kỳ kinh nguyệt. 

Lạc nội mạc tử cung đôi khi bị nhầm lẫn với các bệnh khác có thể gây đau vùng chậu, chẳng hạn như bệnh viêm vùng chậu (PID) hoặc u nang buồng trứng. Cũng có thể bị nhầm lẫn với hội chứng ruột kích thích (IBS), gây tiêu chảy, táo bón và đau quặn bụng. 

Nguyên nhân lạc nội mạc tử cung 

Máu kinh nguyệt chảy ngược: Trong thời kỳ kinh nguyệt, lượng máu ra ngoài có chứa cả các tế bào nội mạc tử cung bị chảy ngược trở lại vòi trứng và vào trong khoang xương chậu thay vì ra khỏi cơ thể. Những tế bào đó dính vào bề mặt xương chậu, sau đó chúng phát triển và tiếp tục dày lên, gây chảy máu nhiều mỗi chu kỳ kinh nguyệt. 

Tăng trưởng tế bào phôi: Lạc nội mạc tử có thể phát triển ở một hoặc nhiều khu vực nhỏ trong màng bụng và khung xương chậu.

Sẹo để lại sau phẫu thuật: Sau khi phẫu thuật, chẳng hạn như cắt bỏ tử cung hoặc sau ca sinh mổ, các tế bào nội mạc tử cung có thể sẽ dính vào đường rạch phẫu thuật.

Tế bào nội mạc tử cung bị di chuyển: Hệ thống mạch máu hoặc các mô chất lỏng (bạch huyết) có thể vận chuyển các tế bào nội mạc tử cung đến các bộ phận khác của cơ thể. 

Rối loạn hệ thống miễn dịch: Hệ thống miễn dịch bị rối loạn có thể phá hủy mô nội mạc tử cung đang phát triển bên ngoài tử cung. 

Lạc nội mạc tử cung có thể gây vô sinh ở nữ

Các biến chứng do lạc nội mạc tử cung 

Khó thụ thai: Khoảng một phần ba đến một nửa số phụ nữ bị lạc nội mạc tử gặp khó khăn trong việc mang thai. 

Ung thư buồng trứng: Tỷ lệ mắc ung thư buồng trứng ở những người bị lạc nội mạc tử cung không cao, nhưng nghiên cứu vẫn có những trường hợp có liên quan. 

Phương pháp điều trị và giải pháo dùng thuốc 

Điều trị lạc nội mạc tử thường là bằng thuốc hoặc phẫu thuật. Các phương pháp điều trị phụ thuộc vào mức độ nghiêm trọng của các dấu hiệu và triệu chứng bệnh. Phương pháp phẫu thuật như là một phương án cuối cùng bác sĩ lựa chọn điều trị cho bệnh nhân. 

Thuốc giảm đau: Bác sĩ có thể khuyên bạn nên uống thuốc giảm đau OTC, chẳng hạn như các loại thuốc chống viêm (NSAID) ibuprofen không steroid (Advil, Motrin IB) hoặc naproxen (Aleve).

Liệu pháp hormone: Bổ sung nội tiết tố đôi khi có hiệu quả trong việc làm giảm hoặc cắt cơn đau. Tuy nhiên, liệu pháp hormone không thể giúp điều trị hẳn lạc nội mạc tử cung. 

Phẫu thuật: Nếu đang bị lạc nội mạc tử cung và đang cố gắng để có thai, phẫu thuật sẽ giúp bỏ đi những nội mạc đang lạc ở tử cung và buồng trứng, tăng cơ hội thụ tinh thành công. Nếu bạn bị đau nặng do lạc nội mạc tử, bạn cũng có thể dùng phương pháp phẫu thuật để điều trị. Tuy nhiên, lạc nội mạc tử và những đau dớn đó vẫn có thể tái phát. 

Cắt bỏ tử cung: Trong trường hợp lạc nội mạc tử cung, phẫu thuật cắt bỏ tử cung và cả hai buồng trứng có thể là cách điều trị tốt nhất. Cắt bỏ tử cung thường được coi là một phương sách cuối cùng, đặc biệt là đối với phụ nữ vẫn còn trong độ tuổi sinh sản vì phụ nữ không thể có thai sau khi cắt bỏ tử cung. 

Điều chỉnh cuộc sống để cải thiện lạc nội mạc tử cung 

- Tắm nước ấm và hoặc dùng một miếng đệm nóng để chườm có thể giúp giảm đau 

- Dùng thuốc OTC để giúp giảm đau như: thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs), như ibuprofen hoặc naproxen. 

- Tập thể dục thường xuyên.

Xem tiếp…

Tuy nhiên, không phải ai cũng có nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung. Những chị em có nguy cơ cao bị lạc nội mạc tử cung thường nằm trong các nhóm sau đây 

1. Chị em thường xuyên bị rối loạn kinh nguyệt 

Rối loạn kinh nguyệt là cụm từ để chỉ những bất thường của kinh nguyệt về chu kỳ kinh, thời gian hành kinh, lượng máu kinh… 

Rối loạn kinh nguyệt là những biểu hiện bất thường ở tuổi bắt đầu hành kinh, tuổi mãn kinh, quá sớm hoặc quá muộn, về chu kỳ và số ngày hành kinh quá dài hoặc quá ngắn, về số lượng máu kinh quá nhiều hoặc quá ít, về những triệu chứng đau đớn hoặc khó chịu trong khi hành kinh, về tình trạng không phóng noãn trong kỳ kinh… 

Chu kì kinh nguyệt không ổn định, nhất là trong trường hợp kéo dài có thể tạo điều kiện cho các loại vi khuẩn tấn công, gây nên các bệnh viêm nhiễm "vùng kín" như viêm âm đạo, u nội mạc tử cung, viêm buồng trứng... Tất cả những yếu tố này đều có thể góp phần làm cho máu kinh chảy ngược trở lại và gây ra lạc nội mạc tử cung. 

2. Những người có tiền sử gia đình liên quan đến bệnh này 

Lạc nội mạc tử cung là bệnh theo gen di truyền vì vậy, nếu trong gia đình bạn có người bị lạc nội mạc tử cung thì bạn cũng có nguy cơ bị bệnh này. Do đó, tiền sử gia đình là một trong những yếu tố gia tăng nguy cơ khiến người phụ nữ dễ mắc ung thư nội mạc tử cung. 

3. Chị em bị thừa cân, béo phì 

Những người béo phì thường có lượng mỡ tích trữ trong cơ thể khá lớn, điều này có thể làm tăng estrogen trong máu, làm mất cân bằng nội tiết và tác động đến dòng chảy của kinh nguyệt. Từ đó, lượng nội mạc tử cung cũng tăng lên theo, khả năng nội mạc đi "lạc" cũng dễ xảy ra hơn và dẫn đến triệu chứng lạc nội mạc tử cung.

4. Những người ít vận động 

Những người ít vận động là những người có xu hướng tích tụ nhiều chất béo trong cơ thể, do đó, nhóm đối tượng này có nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung cao gấp 2 lần so với những người thường xuyên vận động thể chất. 

Ngoài ra, hấp thụ và tích trữ quá nhiều chất béo có thể dẫn đến sự gia tăng các bệnh sản phụ khoa, làm thay đổi lượng estrogen và mất cân bằng nội tiết. Sự mất cân bằng nội tiết có thể làm tăng sự phát triển của nội mạc tử cung, gây ảnh hưởng đến dòng chảy của kinh nguyệt, làm cho kinh nguyệt dễ chảy ngược trở lại và tăng nguy cơ bị lạc nội mạc tử cung. 

Đơn vị kiểm duyệt: Trung tâm Truyền thông Giáo dục Sức khỏe Trung ương - Bộ Y tế (T5g.org.vn)

Xem tiếp…

Lạc nội mạc tử cung (LNMTC) là bệnh lý tuy không gây tử vong nhưng có thể dẫn đến tình trạng vô sinh cho người bệnh vì LNMTC gây tổn thương vòi trứng, phá hủy nhu mô buồng trứng, viêm dính vùng chậu,… 

Nội mạc tử cung là lớp màng (niêm mạc) phủ mặt trong tử cung (dạ con). Lớp niêm mạc này biến đổi hằng ngày theo các chất nội tiết của buồng trứng tiết ra trong chu kỳ kinh nguyệt. 

Lạc nội mạc tử cung là trường hợp các tế bào niêm mạc tử cung đi lạc chỗ, vào sâu trong lớp cơ của thành tử cung (lạc nội mạc trong cơ) hoặc “lạc” cả ra ngoài tử cung như ở buồng trứng, màng bụng (phúc mạc), thành ruột; thậm chí có khi còn ở trong thận hay phổi... 

Biểu hiện lâm sàng điển hình là đau bụng trước kỳ kinh nguyệt, thậm chí kéo dài cho đến nửa sau của chu kỳ kinh nguyệt, có người đau bụng cho đến ngày cuối của chu kỳ. Theo thời gian, cơn đau bụng sẽ ngày càng nặng, kèm theo các triệu chứng như buồn nôn, nôn ọe, tiêu chảy,... 

Ảnh hưởng đến khả năng sinh sản 

Trong số phụ nữ bị vô sinh, có tới 30 - 50% có tổn thương lạc nội mạc tử cung. Cơ chế gây vô sinh của lạc nội mạc tử cung là do biến dạng các tổ chức vùng chậu gây dính, co kéo, ảnh hưởng đến chức năng vòi trứng, buồng trứng, tử cung. 

Tế bào nội mạc tử cung đi “lạc” vào vị trí nào sẽ phát triển tại đó, tạo thành những ổ lạc nội mạc tử cung, gây rối loạn kinh nguyệt, thống kinh, đau bụng,... LNMTC ở buồng trứng làm giảm dự trữ noãn ở buồng trứng, ảnh hưởng đến chức năng phóng noãn và thụ tinh giữa noãn với tinh trùng. 

Ở vòi trứng gây dính hoặc tắc vòi trứng cản trở sự phóng noãn của buồng trứng. Dù ở giai đoạn nào lạc nội mạc tử cung cũng có thể ảnh hưởng đến sự làm tổ của thai có thể gây hiếm muộn hoặc vô sinh. 

Cần điều trị sớm 

Lạc nội mạc tử cung nếu được chẩn đoán và điều trị sớm, triệt để sẽ giúp người bệnh giảm những cơn đau khó chịu và cải thiện đáng kể khả năng sinh sản. Tùy từng mức độ của bệnh, người bệnh có thể được dùng các loại thuốc nội tiết có tác dụng làm thoái triển và làm teo các đám niêm mạc tử cung lạc chỗ. 

Việc dùng thuốc phải do bác sĩ chỉ định, cân nhắc sau khi đánh giá cụ thể mức độ nặng, nhẹ. Trong trường hợp tổn thương LNMTC ảnh hưởng đến khả năng sinh sản thì cần can thiệp phẫu thuật để gỡ dính, phá hủy các tổn thương, nạo vét những ổ lạc nội mạc tử cung trong cơ thể,... 

Trong trường hợp nặng, lạc nội mạc tử cung sâu có thể cần can thiệp ngoại khoa triệt để, bao gồm cắt bỏ tử cung, hai buồng trứng,… Vì vậy, khi thấy các biểu hiện nghi ngờ LNMTC, người bệnh cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để khám và điều trị sớm, tránh để tình trạng nặng gây ảnh hưởng xấu đến khả năng sinh sản. 

Bác sĩ Thanh Bình

Xem tiếp…

Thưa bác sĩ, Cách đây hơn 1 năm tôi đi siêu âm đầu dò âm đạo bác sĩ kết luận tôi bị u lạc nội mạc tử cung và khó có con, và cho đến giờ tôi vẫn chưa có con. Sau đó khoảng 3 tháng tôi tái khám và bác sĩ kết luận tôi không bị u lạc nội mạc tử cung. 

Xin bác sĩ cho tôi hỏi là u lạc nội mạc tử cung thì có thể điều trị hết không và có ảnh hưởng gì đến việc có con, tại sao lúc siêu âm lại phát hiện và lúc thì không? Mong bác sĩ tư vấn giúp, xin cám ơn bác sĩ! (Bích Lâm - Bình Thạnh, TP.HCM) 

Bác sĩ trả lời: 

Chào Bích Lâm, Lạc nội mạc tử cung là bệnh thường gặp trong các bệnh phụ khoa. Lạc nội mạc tử cung được hình thành do các tế bào niêm mạc tử cung bị lạc chỗ. Bình thường niêm mạc tử cung lót mặt trong buồng tử cung và hàng tháng tạo thành kinh nguyệt. Vì một lý do nào đó, những tế bào niêm mạc này có thể bị đi lạc đến làm tổ ở một nơi ngoài tử cung như: buồng trứng, vòi trứng, trong ổ bụng, vùng chậu… 

Lạc nội mạc thường gây đau vùng chậu, bệnh có liên quan đến hiếm muộn, do vậy, bạn lập gia đình hơn 1 năm mà chưa có con có thể là do nguyên nhân này. (Tuy nhiên, cũng có trường hợp bị lạc nội mạc tử cung nhưng vẫn có con bình thường). 

Bệnh nhân lạc nội mạc tử cung có các triệu chứng như: đau bụng dưới dữ dội trong khi hành kinh, đau trong và sau khi giao hợp, khi đi vệ sinh, mệt mỏi, buồn nôn, xuất huyết nhiều… 

Chẩn đoán lạc nội mạc tử cung dựa vào: 

- Các triệu chứng lâm sàng 

- Siêu âm bụng 

- Nội soi ổ bụng sinh thiết và giải phẫu bệnh. 

Tiêu chuẩn vàng để chẩn đoán lạc nội mạc tử cung là nội soi ổ bụng. Siêu âm đầu dò âm đạo có thể phát hiện được các lạc nội mạc tử cung, nhưng khi siêu âm không phát hiện được các cấu trúc lạc nội mạc tử cung thì cũng không loại trừ được chẩn đoán, và siêu âm cũng còn tùy thuộc vào tay nghề của mỗi BS bạn ạ. 

Điều trị nội khoa đã được chứng minh hiệu quả trong giảm đau do lạc nội mạc tử cung, nhưng chưa có bằng chứng nào cho thấy điều trị nội khoa giúp cải thiện khả năng có thai. Lạc nội mạc tử cung có hiếm muộn sẽ cân nhắc điều trị kết hợp nội – ngoại khoa và các phương pháp hỗ trợ sinh sản. 

Khi điều trị cần dựa vào các yếu tố: tuổi, thời gian hiếm muộn, bệnh sử, triệu chứng đau và phân độ lạc nội mạc tử cung để quyết định phác đồ điều trị. Nguyên nhân gây lạc nội mạc tử cung chưa rõ ràng nên việc điều trị không thể khỏi hẳn, sau điều trị vẫn có khả năng tái phát. 

Bạn lập gia đình 1 năm rồi mà chưa có con, bạn nên khám khoa hiếm muộn để được khám tư vấn và điều trị cụ thể, bạn nhé. Chúc hai bạn mau có tin vui!

Xem tiếp…

Em năm nay 19 tuổi, kinh nguyệt của em không đều và rất hay bị đau bụng, đi khám có kết luận là lạc nội mạc tử cung và đang dùng thuốc. Nhưng em rất lo lắng và nghe nói bệnh này có thể gây vô sinh. Xin bác sĩ cho lời khuyên. 

Bùi Thị Bình(Bắc Kan) 

Bác sĩ trả lời: 

 

Nội mạc tử cung là lớp màng (niêm mạc) phủ mặt trong tử cung (dạ con). Lớp niêm mạc này biến đổi hằng ngày theo các chất nội tiết của buồng trứng tiết ra trong chu kỳ kinh nguyệt. 

Khi đang có kinh cũng là lúc niêm mạc này bắt đầu tái tạo phát triển dần lên. Đến cuối chu kỳ, lớp niêm mạc này rất dày, lúc này chất nội tiết buồng trứng giảm sút làm cho nó bong ra, gây chảy máu từ tử cung gọi là kinh nguyệt. 

Lạc nội mạc tử cung là trường hợp các tế bào niêm mạc tử cung đi lạc chỗ, vào sâu trong lớp cơ của thành tử cung (lạc nội mạc trong cơ) hoặc “lạc” cả ra ngoài tử cung như ở buồng trứng, màng bụng (phúc mạc), thành ruột; thậm chí có khi còn ở trong thận hay phổi... 

Các tế bào này có nguồn gốc là niêm mạc tử cung nên nó cũng biến đổi theo chu kỳ dưới ảnh hưởng của nội tiết buồng trứng và cũng gây chảy máu giống như kinh nguyệt, từ đó gây đau. 

Đây là bệnh lý tuy không gây tử vong nhưng có thể dẫn đến tình trạng vô sinh cho người bệnh vì nó có thể gây tổn thương vòi trứng, phá huỷ nhu mô buồng trứng, viêm dính vùng chậu, nếu không điều trị sớm. 

Trường hợp của bạn đã đi khám được xác định là lạc nội mạc tử cung và đang dùng thuốc điều trị. Việc dùng thuốc được áp dụng trong các trường hợp bệnh nhẹ, chủ yếu là các thuốc nội tiết có tác dụng làm thoái triển và làm teo các đám niêm mạc tử cung lạc chỗ. 

Do đó bạn không nên lo lắng, chỉ cần dùng thuốc và tái khám theo đúng hướng dẫn của bác sĩ để có kết quả tốt nhất. 

Bác sĩ Trọng Nghĩa

Xem tiếp…

Thưa bác sĩ, năm nay tôi 30 tuổi, đã lập gia đình được 4 năm nhưng chưa có em bé. Ngày con gái khi "đến tháng", tôi không có hiện tượng gì nhưng từ sau khi lập gia đình, tôi lại thường xuyên bị đau bụng trong những ngày đầu có kinh nguyệt, thậm chí đau rất dữ dội. 

Trong thời gian đau bụng, tôi thường dùng thuốc giảm đau. Gần đây, tôi đi khám thì được bác sĩ kết luận là bị lạc nội mạc tử cung. Xin hỏi bác sĩ, tôi dùng thuốc giảm đau kéo dài như vậy có ảnh hưởng gì đến việc sinh em bé hay không? Tại sao tôi lại bị lạc nội mạc tử cung và có cách nào chữa khỏi không? Tôi xin cảm ơn bác sĩ. 

Bác sĩ trả lời:

Chào bạn, Trước hết, phải nói với bạn rằng, dùng thuốc giảm đau không gây nhiều ảnh hưởng đến việc sinh em bé vì các loại thuốc giảm đau thường nhanh chóng được đào thải khỏi cơ thể sau vài giờ. Tuy nhiên, thuốc giảm đau không phải là loại thuốc được khuyến khích sử dụng về lâu dài vì nó có thể ảnh hưởng tới chức năng của các cơ quan khác, đặc biệt là gan, thận, đường tiêu hóa. 

Tuy nhiên, lạc nội mạc tử cung lại là vấn đề đáng lo ngại hơn và có thể là nguyên nhân khiến bạn khó thụ thai. Lạc nội mạc tử cung là nguyên nhân gây ra 40% tỉ lệ vô sinh nữ vì nó có thể làm tổn thương, gây lệch vị trí buồng trứng, dính, tắc ống dẫn trứng. Không những vậy, việc điều trị còn gặp nhiều khó khăn và tỷ lệ tái phát cao. 

Nguyên nhân chính gây ra tình trạng lạc nội mạc tử cung là do hiện tượng hành kinh ngược chiều - trào ngược kinh nguyệt. Bình thường, kinh nguyệt được thoát ra ngoài cơ thể nhưng ở bệnh nhân bị lạc nội mạc tử cung, một phần kinh nguyệt có lẫn tế bào nội mạc tử cung bị trào ngược qua vòi tử cung sang ổ bụng, sau đó sẽ bám vào các cơ quan và tiếp tục phát triển tạo nên các ổ lạc nội mạc tử cung. 

Khi bị lạc nội mạc tử cung, nhiều người có thể gặp những triệu chứng như đau bụng dữ dội trước và trong những ngày có kinh, đau khi quan hệ tình dục, có thể kèm theo rối loạn kinh nguyệt, người mệt mỏi… 

Cho đến nay, việc điều trị lạc nội mạc tử cung chủ yếu là dùng các thuốc nội tiết, thuốc giảm đau, thuốc tránh thai hoặc phẫu thuật. Tuy nhiên, đây là bệnh rất dễ tái phát và các loại thuốc điều trị có thể gây ra một số tác dụng phụ như: loãng xương, khô âm đạo, giảm ham muốn tình dục…Vì vậy, bạn cần điều trị theo chỉ định và hướng dẫn của bác sĩ. 

Sau 4 năm chưa có em bé, tốt nhất bạn nên đi khám ở các bệnh viện chuyên sản khoa. Nếu bạn đã đi khám rồi thì nên kiên trì tuân thủ hướng dẫn và phác đồ điều trị của các bác sĩ trực tiếp chữa trị cho vợ chồng bạn để nhanh có tin vui. Sau khi có con, trong thời kì thai nghén và nuôi con, tình trạng đau bụng kinh của bạn sẽ có thể giảm đi đáng kể. Chúc bạn vui, khỏe và sớm có tin vui! 

ThS. Vũ Thị Tuyết Mai - Thạc sĩ y tế công cộng, bác sĩ đa khoa - Bộ Y tế

Xem tiếp…

Em bị lạc nội mạc tử cung, đã uống thuốc một thời gian. Giờ em không uống nữa, hàng tháng hành kinh không còn đau bụng, kinh thì vẫn đều. Liệu em có thể mang thai theo cách tự nhiên được không? 

Bác sĩ trả lời:

 

Chào bạn! Có thể nói lạc nội mạc tử cung là một bệnh không gây nguy hiểm nhưng nó làm cho chị em phụ nữ không may mắc bệnh sẽ đau đớn, khó chịu. Nội mạc tử cung là lớp lót bên trong tử cung, thường bong ra khi hành kinh và được tái tạo khi sạch kinh. 

Nhưng khi bị lạc nội mạc tử cung thì lớp nội mạc này không thải ra theo con đường tự nhiên mà trào ngược trở lại vào ống dẫn trứng. Nó có thể thấm vào khoang bụng, bàng quang, trực tràng, thậm chí vào buồng trứng, tạo nên những vết "chai, sẹo" và cứ thế phát triển. 

Tình trạng "đi lạc" này có thể gây ra những con đau đớn cho người bệnh như bị chuột rút, đau khi giao hợp, tiêu chảy, táo bón, đau bụng hành kinh… Nguyên nhân và cơ chế gây bệnh chưa được thống nhất nên chưa có phác đồ điều trị cụ thể. 

Các phương pháp điều trị có thể dùng các thuốc giảm đau kháng viêm, thuốc nội tiết hoặc có thể vừa áp dụng điều trị nội và ngoại khoa kết hợp theo nguyên tắc cắt bỏ bảo tồn. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc nội tiết dùng. 

Trên lý thuyết, lạc nội mạc tử cung có thể gây ra vô sinh, hiếm muộn do nó làm giảm dự trữ noãn ở buồng trứng, ảnh hưởng đến chức năng phóng noãn (trứng không lớn) và ngăn cản tinh trùng gặp trứng. Tuy nhiên, không phải ai bị lạc nội mạc tử cung đều bị hiếm muộn, nhiều trường hợp vẫn lấy chồng, sinh con tự nhiên được. 

Về trường hợp của bạn, bạn không nói rõ vị trí lạc nằm ở đâu, mức độ như thế nào, thời gian điều trị... nên không thể tư vấn cho bạn kĩ càng. Tốt nhất bạn nên đi khám để biết. Trong trường hợp lạc nội mạc khiến vô sinh thì bạn vẫn có thể nhờ khoa học hỗ trợ sinh con. 

Chúc bạn khỏe. 

ThS. Vũ Thị Tuyết Mai - Thạc sĩ y tế công cộng, bác sĩ đa khoa - Bộ Y tế

Xem tiếp…

Lạc nội mạc trong cơ tử cung (Adenomyosis) là tình trạng mô tuyến của nội mạc tử cung hiện diện bên trong cơ của thành tử cung. Ở phụ nữ bình thường, biểu mô tuyến chỉ có ở lớp nội mạc tử cung. Có chu kỳ phát triển và thoái triển theo chu kỳ hormon sinh dục nữ để tạo ra hiện tượng kinh nguyệt. 

Đây là bệnh lý lành tính, thường gặp ở phụ nữ 35 - 50 tuổi. Khi mô tuyến lạc vào trong cơ tử cung sẽ tạo ra tình trạng bệnh lý bất thường với triệu trứng phổ biến nhất là đau bụng kinh, kinh nguyệt nhiều và rong kinh... 

Nguyên nhân gây lạc nội mạc tử cung

Nguyên nhân của lạc nội mạc trong cơ tử cung là không rõ. Các giả thuyết cho rằng bất kỳ loại chấn thương tử cung mà có thể gây phá vỡ rào cản giữa nội mạc tử cung và cơ tử cung, chẳng hạn như: mổ lấy thai, thắt ống dẫn trứng, nạo phá thai, mổ bóc tách u xơ tử cung và khi mang thai...

Biểu hiện lạc nội mạc trong cơ tử cung 

Bệnh có thể gây ra: chảy máu nặng nề hoặc kéo dài trong kỳ kinh nguyệt; Chảy máu giữa các chu kỳ kinh; Cơ co thắt nặng hoặc đau bụng dữ dội ở vùng bụng dưới khi hành kinh; Đau khi giao hợp; Kích thước tử cung sẽ to lên gấp đôi hoặc gấp ba so với bình thường. 

Mặc dù bệnh nhân không thể tự biết được nhưng nếu để ý sẽ thấy vùng bụng dưới có thể lớn hơn. Tuy nhiên, có trường hợp không có triệu chứng gì... 

Chẩn đoán xác định lạc nội mạc trong cơ tử cung 

Cho đến gần đây, chẩn đoán xác định lạc nội mạc trong cơ tử cung là thực hiện cắt tử cung và kiểm tra các mô tử cung dưới kính hiển vi (làm giải phẫu bệnh). Tuy nhiên bây giờ, với công nghệ chẩn đoán hình ảnh hiện đại đã làm cho các bác sĩ chẩn đoán được lạc nội mạc trong cơ tử cung mà không cần phẫu thuật. 

Siêu âm phụ khoa: Siêu âm qua thành bụng (người bệnh cần nhịn tiểu để bàng quang căng). Siêu âm qua đầu dò âm đạo có giá trị chẩn đoán cao hơn. Sử dụng siêu âm Doppler màu mạch máu để đánh giá mức độ cấp máu của khối lạc nội mạc trong cơ tử cung hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI). 

Các phương pháp điều trị lạc nội mạc tử cung

Điều trị bảo tồn: Bao gồm các thuốc chống viêm như ibuprofen nhằm giúp kiểm soát cơn đau. Thuốc hormon nhằm ức chế nội tiết tố. 

Điều trị nội khoa cũng có hiệu quả tốt nhưng nhược điểm là khi ngừng thuốc thì bệnh hay tái phát.

Điều trị ngoại khoa: Có thể lựa chọn phẫu thuật bóc tách lạc nội mạc trong cơ tử cung có chọn lọc nhằm bảo tồn tử cung, nhược điểm của kỹ thuật này là chỉ bóc tách được các khối to, các khối nhỏ vẫn tiếp tục phát triển. 

Mổ cắt tử cung: Đây là phương pháp điều trị triệt để, đương nhiên là một phẫu thuật quá nặng nề với một khối lạc nội mạc trong cơ tử cung lành tính. 

Can thiệp nội mạch: Là phương pháp gây tắc động mạch tử cung bằng kỹ thuật Seldinger nhằm tránh phẫu thuật. 

Chỉ định gây tắc động mạch tử cung trong điều trị lạc nội mạc trong cơ tử cung: khi điều trị nội khoa không kết quả; Bệnh nhân không muốn mổ cắt tử cung; Còn muốn sinh con; Bệnh nhân suy tim, không muốn phẫu thuật hoặc không còn chỉ định phẫu thuật; Mắc các bệnh mạn tính; Đã mổ bóc tách nay lại tái phát; Có nhiều khối lạc nội mạc trong cơ tử cung... 

Kỹ thuật nút mạch: Đầu tiên, các bác sĩ điện quang can thiệp mạch máu sử dụng những ống thông nhỏ và rất mềm gọi là ống catheter, đưa từ động mạch đùi phải hoặc trái, dưới nếp bẹn 1,5cm để đi lên động mạch chậu và vào động mạch chậu trong để vào động mạch tử cung. 

Tại đây, dùng vật liệu gây tắc mạch (Embolization particles) thường được dùng là: Polyvinyl Alcohol (PVA) là những hợp chất hữu cơ, nhỏ như hạt cát, được bơm từ từ vào động mạch tử cung nuôi dưỡng khối u với nguồn cung cấp máu bị cắt đứt thì các khối lạc nội mạc trong cơ tử cung sẽ bị teo nhỏ lại. 

Bệnh nhân được giảm đau bằng gây tê ngoài màng cứng, trong quá trình thực hiện nút mạch và duy trì sau 24 - 48 giờ tiếp theo. Sau khi thực hiện xong thì rút catheter, đè ép vị trí chọc kim khoảng 15 phút, kiểm tra không thấy chảy máu rồi băng ép lại, đưa về phòng điều trị, chân chọc kim duỗi thẳng và nằm bất động trong 6 giờ đầu, sau đó cử động và đi lại nhẹ nhàng trong phòng điều trị và có thể ra viện ngay ngày hôm sau. Người bệnh nghỉ ngơi tuyệt đối tại nhà 1 tuần, sau đó làm việc nhẹ nhàng trong tháng đầu. 

Ưu điểm của kỹ thuật này là không cần gây mê, không mất máu nên không cần truyền máu, không để lại sẹo trên thành bụng, không sợ nguy cơ dính ruột, còn khả năng có con... Hiệu quả gây tắc mạch để cầm máu là nhanh chóng, thậm chí còn nhanh hơn phẫu thuật cắt tử cung. Các triệu chứng lâm sàng khác sẽ giảm hoặc hết trong tháng đầu và những tháng tiếp theo.

Tóm lại: Kỹ thuật gây tắc động mạch tử cung là có hiệu quả trong việc điều trị lạc nội mạc trong cơ tử cung có triệu chứng và thành công lâu dài là chấp nhận được. Kỹ thuật gây tắc động mạch tử cung nên được coi là một phương pháp điều trị chủ yếu cho bệnh nhân bị bệnh lạc nội mạc trong cơ tử cung có triệu chứng. 

BSCKII. TTƯT. Hoàng Văn Măng

Xem tiếp…